…Бегзи-Хуурак холунда улуг-ла чүве ораап тудуп алган болган.
— Айтырыңаар бар бе, эш гвардейжи сержант?
— Силерге бичии белекчигеш эккелдим. Хулээдим бээрин чөпшээреп көрүңер, эш командир.
— Чүү чүвел? – дээш, Дозорцев сержантының тудуп алган шарыынче көрген. – Тонуң эккелдиң бе?
— Шак-ла ындыг, эш командир.
— Дедир аппар.
— Мээң белээм-дир, эш командир.
— Сээңи-биле алырга, солдаттарынга аал-чурттундан белек келирге, командири ап алыр ындыг ышкажыл? Чок, чок, эш сержант, кызыл командирде ындыг аажы-чаң чок.
— Бо шериг ёзузу эвес-дир, эш командир.
— А чүнүн ёзузул?
— Ха-дуңма ёзузу-дур, тыва ёзу-дур.
— Магалыг-ла ёзу тып алган-дыр силер, эш гвардейжи сержант.
Командирниң чымчаш кынны бергенин ажыглааш, Бегзи-Хуурак шарыышкынын шуут-ла чаза берген.
— Соксап көр, Доңгак – деп, Дозорцев аяар чугаалаан. – Ол дээрге кадайыңның чүгле сенче чоруткан белээ ышкажыл.
— Чоруткан тонуңну командиримге белекке бериптим, ам база бирээни чорудувут деп кадайымче мырыңай чаа чагаа бижидим.
— Херээжен кижини ынчаар мегелээрге болур чүве бе моң, эш сержант?
— Харын ам, черле болур чоор бе, эш командир?
— Бир эвес албазымза?
— Албазыңаарза, меңээ-даа эвес, силерге-даа эвес, ол херээжен кижиниң нүүрүнге берге-дир. Ооң дараан тонун кызыл командир албайн баарга, ол кижиге канчап берге эвес боор.
— Ана аттыг-ла кижи-дир сен але, Доңгак – дээш, Дозорцев сержантыны олурарынче чалааш, демир суугу кырында хөнекте шайны эскеш, шывыг чок сөөк стол кырынга ийи улуг стакан салыпкан. Оон стаканда шайже ак чигир бузундулары киир октапкаш, чартык хлеб эккелгеш, ону ийи чара кескеш, бирээзин Бегзи-Хууракче сунган.
— Нарыыдавайн көргер, эш гвардейжи сержант.
Дозорцев шайлавышаан, чугаалап орган:
— Дайын эгелээн ояар мен база кадайымны, оглумну көрбээн мен. Ынчан Крымга дыштанып турдум. Оон-на фронтуже чорупкан мен. Оглум даңгаар-ла сай дажы-биле ойнаар төл боор. Дыштанып чоруурумда, далайдан чараш даш чыып эккеп бээр сен, ачай дээн. Чыып алган даштарымны ам-даа шыгжап чоруурум бо ышкажыл – дээш, Дозорцев хойлеңиниң карманының өөгүн чешкеш, оон алдынналчак, кызыл, ногаан, сарыг – эрээн-шокар сай дажын адыжынга көргүскен. – Дайын төнгүже шыгжаар мен.
— Айтырыңаар бар бе, эш гвардейжи сержант?
— Силерге бичии белекчигеш эккелдим. Хулээдим бээрин чөпшээреп көрүңер, эш командир.
— Чүү чүвел? – дээш, Дозорцев сержантының тудуп алган шарыынче көрген. – Тонуң эккелдиң бе?
— Шак-ла ындыг, эш командир.
— Дедир аппар.
— Мээң белээм-дир, эш командир.
— Сээңи-биле алырга, солдаттарынга аал-чурттундан белек келирге, командири ап алыр ындыг ышкажыл? Чок, чок, эш сержант, кызыл командирде ындыг аажы-чаң чок.
— Бо шериг ёзузу эвес-дир, эш командир.
— А чүнүн ёзузул?
— Ха-дуңма ёзузу-дур, тыва ёзу-дур.
— Магалыг-ла ёзу тып алган-дыр силер, эш гвардейжи сержант.
Командирниң чымчаш кынны бергенин ажыглааш, Бегзи-Хуурак шарыышкынын шуут-ла чаза берген.
— Соксап көр, Доңгак – деп, Дозорцев аяар чугаалаан. – Ол дээрге кадайыңның чүгле сенче чоруткан белээ ышкажыл.
— Чоруткан тонуңну командиримге белекке бериптим, ам база бирээни чорудувут деп кадайымче мырыңай чаа чагаа бижидим.
— Херээжен кижини ынчаар мегелээрге болур чүве бе моң, эш сержант?
— Харын ам, черле болур чоор бе, эш командир?
— Бир эвес албазымза?
— Албазыңаарза, меңээ-даа эвес, силерге-даа эвес, ол херээжен кижиниң нүүрүнге берге-дир. Ооң дараан тонун кызыл командир албайн баарга, ол кижиге канчап берге эвес боор.
— Ана аттыг-ла кижи-дир сен але, Доңгак – дээш, Дозорцев сержантыны олурарынче чалааш, демир суугу кырында хөнекте шайны эскеш, шывыг чок сөөк стол кырынга ийи улуг стакан салыпкан. Оон стаканда шайже ак чигир бузундулары киир октапкаш, чартык хлеб эккелгеш, ону ийи чара кескеш, бирээзин Бегзи-Хууракче сунган.
— Нарыыдавайн көргер, эш гвардейжи сержант.
Дозорцев шайлавышаан, чугаалап орган:
— Дайын эгелээн ояар мен база кадайымны, оглумну көрбээн мен. Ынчан Крымга дыштанып турдум. Оон-на фронтуже чорупкан мен. Оглум даңгаар-ла сай дажы-биле ойнаар төл боор. Дыштанып чоруурумда, далайдан чараш даш чыып эккеп бээр сен, ачай дээн. Чыып алган даштарымны ам-даа шыгжап чоруурум бо ышкажыл – дээш, Дозорцев хойлеңиниң карманының өөгүн чешкеш, оон алдынналчак, кызыл, ногаан, сарыг – эрээн-шокар сай дажын адыжынга көргүскен. – Дайын төнгүже шыгжаар мен.
— Уттундурбас чылдар. Незабываемые годы. – Ю.Л. Аранчын, Л.В. Гребнев, Ю.Ш. Кюнзегеш, О.К. Саган-оол, Н.А. Сердобов. – Типография управления по печати при Совете Министров Тувинской АССР. — Кызыл – 1965. – стр. 105-107.
